SINIFÖĞRETMENİM.COM

Sınıf Öğretmenim | Okul Öncesi, İlkokul, Ortaokul, Lise Tüm Dersler © 2021 Güvenli Site




Kelimenin Moğolca’da “nakit” anlamına gelen mungun / mongondan geldiği belirtilir. Kaynaklarda mangur, mankur ve mankır şeklinde de yazılır. Osmanlılar’da renginden dolayı buna “kızıl mangır” denildiği gibi halk dilinde “pul” olarak da geçer. İslâm dünyasında mangır daha ziyade Osmanlı bakır sikkesi için kullanılır. Emevîler’in bakır sikkeleri ise fels adını taşır ve bunun Bizans bakır sikkesi follis ile isim benzerliği dikkati çeker.

I. Bayezid dönemine ait mangır (Yapı ve Kredi Bankası sikke koleksiyonu, nr. 143)Osmanlı Devleti’nde ilk mangırların ne zaman basıldığı bilinmemektedir. İlk bakır sikkenin Orhan Gazi zamanında darbedildiği ileri sürülmekteyse de günümüze ulaşan ilk Osmanlı bakır sikkeleri I. Murad’a aittir. İlk tuğralı mangırı ise Emîr Süleyman Çelebi (1402-1410) kestirmiştir. II. Murad’dan II. Süleyman’a kadar olan zaman diliminde mangırlar 1, 1/2 veya 1/4 dirhem olarak basılmış olup bunlara tam mangır, buçuk mangır, çeyrek mangır (cırık ya da gedik mangır) deniliyordu. Fâtih Sultan Mehmed devrinde Bursa Darphânesi’nde 1 dirhemden (3,20 gr.) üç adet mangır basılmıştır. Bu dönemde iki farklı mangır tedavüldeydi. Büyük boy mangırlar 1 dirhem olup sekiz tanesi 1 akçe değerindeydi. Küçük boy mangırlar ise dirhemin üçte biri ağırlığındaydı ve yirmi dört tanesi 1 akçe ediyordu. En fazla bakır para Kanûnî Sultan Süleyman döneminde basılıp dağıtılmıştır. XV ve XVI. yüzyıllar bakır para kullanımının en çok olduğu devreyi oluşturur. Güney Amerika’dan Osmanlı topraklarına gelen bol ve ucuz gümüş sebebiyle III. Murad döneminden itibaren bakır para darbı azaldı.Kaynak:https://islamansiklopedisi.org.tr/mangir