SINIFÖĞRETMENİM.COM

Okul Öncesi, İlkokul, Ortaokul, Lise Tüm Dersler © 2017 Üyelik Gerektirmez


BUHARLAŞMA VE YOĞUŞMA ISISI

Elinize ya da herhangi bir yere dökülen suyun bir süre sonra kaybolduğunu fark etmişsinizdir. Sıcak yaz günlerinde küçük su birikintilerindeki suların da kaybolduğunu görmüşsünüzdür. Sıvıların dışarıdan enerji alarak gaz haline geçtiği bu olaya buharlaşma denir. Buharlaşma her sıcaklıkta ve sadece maddenin yüzeyinde olur.

Bir cezve suyu ocağa koyduğunuzda belli bir süre sonra cezveden buhar çıktığım, ısıtmaya devam ettikçe suyun içinde buhar kabarcıklarının oluştuğunu görürsünüz. Bir sıvının kabarcıklar oluşturarak buhar haline geçmesine kaynama denir.

Sabit atmosfer basmç altında bütün saf sıvı maddelerin sıvı halden gaz hale geçtiği sabit bir sıcaklık değeri vardır. Bu sıcaklık değerine kaynama sıcaklığı ya da kaynama noktası denir. Örneğin: su 100 °C’ta, benzen 80 °C’ta kaynar.

Erime ve donma olayları birbirinin tersi olduğu gibi kaynama olayının tersi de yoğuşmadır. Bu nedenle kaynama noktası yoğuşma noktasına eşittir. Kaynama ve yoğuşma süresince sıcaklık sabit kalır. Kaynama ve yoğuşma sıcaklığı madde miktarına bağh değildir. Her maddenin kaynama sıcaklığı birbirinden farklıdır. Bu nedenle kaynama sıcaklığı maddeler için ayırt edici bir özelliktir. Çizelge 4’de bazı maddelerin kaynama (yoğuşma) sıcaklıkları verilmiştir.

Maddenin adı

Kaynama (yoğuşma) sıcaklığı (°C)

Su

100

Cıva

358

Alüminyum

2057

Oksijen

-183

Çizelge 5.4: Bazı maddelerin kaynama sıcaklığı

Kaynama sıcaklığındaki bir sıvının 1 kilogramının yine aynı sıcaklıkta buhar (gaz) hâle gelmesi için verilmesi gereken ısıya buharlaşma ısısı (L^,) denir. Örneğin: Bir gram suyu buhar haline getirmek için 2257,2 joule’luk ısı vermek gerekir. Buharlaşma ısısı ayırt edici bir özelliktir.

Kütlesi m olan, erime sıcaklığındaki bir sıvıyı buhar haline getirmek için verilme­si gereken ısı miktarı, Q = m . Lb bağıntısı ile hesaplanır.

Q = ısı miktarı,

m = kütle,

Lb - buharlaşma ısısıdır.

Yoğuşma sıcaklığındaki bir buharın 1 kilogramının yine aynı sıcaklıkta sıvı hale gelmesi için dışanya (ortama) vermesi gereken ısı miktarına yoğuşma ısısı (Ly) denir. Sıvıların buharlaşma ısısı yoğuşma ısısına eşittir. Örneğin: 1 gram suyun buhar haline gelmesi için 2257,2 joule’lük ısı alması gerekiyordu. 1 gram buharın da sıvı hale gelmesi için ortama 2257,2 joule’lük ısı vermesi gerekir. Yoğuşma sırasında madde ortama ısı verdiğinden dolayı ortamın sıcaklığı artar. Bütün sıvılar, buharlaşırken aldıkları ışılan yoğuşurken ortama geri verirler. Bütün sıvıların kaynama noktalan farklı olduğu gibi buharlaşma ışılan da birbirinden farklıdır. Bu da buharlaşma ısısının sıvılar için ayırt edici bir özellik olduğunu gösterir. Çizelge 5.5’de bazı maddelerin buharlaşma ışılan verilmiştir.

Maddenin adı

Buharlaşma ısısı (Yoğuşma ısısı) (Joule/kg)

Buharlaşma ısısı (Yoğuşma ısısı) (kalori/g)

Su

2257200

540

Alkol

854800

204,5

Eter

393300

94,09

Aseton

520400

124,5

Çizelge 5.5: Bazı maddelerin buharlaşma ısıları

*                      Madde hal değiştirirken sıcaklığı değişmez.

*                      Bir maddenin kaynama sıcaklığı ile yoğuşma sıcaklığı eşittir.

*                      Kaynama(yoğuşma) sıcaklığı ile buharlaşma(yoğuşma) ısısı, maddenin ayırt edici özelliklerindendir.

Maddenin kütlesi arttıkça buharlaşması için gerekli olan ısı miktan da artar. Örneğin üç ayrı kapta kaynama sıcaklığında 5,10,15 gram su olduğunu düşünelim. Bu üç ayn miktardaki suyun buharlaşması için kütlesi fazla olan suyun alacağı ısı miktar daha fazladır.

Eki İncelemeyi Unutmayınız!

Attachments:
FileWeb sitemiz zararlı içerik barındırmaz.
Download this file (ort-fenveteknoloji-8-buharlaşma.pdf)Eki İnceleyiniz! 


Benzer İçerikler:

Çocuk Oyunları

Reklam
Şu anda 1307 ziyaretçi çevrimiçi
Reklam